Şehrin tarihi
Binlerce yıllık bir sınır ve ticaret kenti: kısa zaman çizelgesi.
M.Ö. 3000
Karaz Kültürü
Erzurum ovası, Doğu Anadolu'nun en eski yerleşim ve metal işçiliği merkezlerinden biri olan Erken Tunç Çağı Karaz (Kura-Aras) kültürüne ev sahipliği yapar.
M.Ö. 1. bin
Urartu ve Pers egemenliği
Bölge Urartular, ardından Medler ve Persler arasında el değiştirir.
5. yy
Theodosiopolis
Bizans döneminde Theodosiopolis adıyla önemli bir sınır kalesi ve ticaret kenti olur; kalenin temelleri bu döneme uzanır.
1071–1202
Saltuklular
Malazgirt Zaferi sonrasında kurulan Saltuklu Beyliği Erzurum'u başkent yapar. Ulu Cami (1179) ve Üç Kümbetler gibi eserler bu devirden kalmadır.
13. yy
Selçuklu & İlhanlı
Çifte Minareli Medrese ve Yakutiye Medresesi (1310) ile şehir bir ilim ve ticaret merkezi hâline gelir; İpek Yolu kervanları Erzurum'dan geçer.
16. yy
Osmanlı dönemi
1500'lerin başında Osmanlı topraklarına katılan şehir, doğu sınırının askerî ve idari üssü olur. Lala Mustafa Paşa Camii ve Rüstem Paşa Bedesteni bu dönemden kalmadır.
1877–78
93 Harbi & Aziziye Destanı
Osmanlı–Rus Savaşı sırasında Aziziye Tabyası'nda gösterilen direniş, şehrin hafızasında “Aziziye Destanı” olarak yaşar.
1916–1918
Rus işgali ve kurtuluş
Şehir Birinci Dünya Savaşı'nda Rus işgaline uğrar; Mart 1918'de geri alınır.
1919
Erzurum Kongresi
23 Temmuz – 7 Ağustos 1919'da toplanan Erzurum Kongresi, Kurtuluş Savaşı'nın örgütlenmesinde ve Misak-ı Millî'nin temellerinde kilit rol oynar.
1923
Cumhuriyet
Cumhuriyet'in ilanıyla Erzurum, Doğu Anadolu'nun eğitim, sağlık ve ulaşım merkezi olarak gelişir.
2011 & 2017
Kış sporları başkenti
2011 Kış Universiadı ve 2017 Avrupa Gençlik Olimpik Kış Festivali (EYOF) ile Erzurum, uluslararası kış sporları merkezi olur.
Mutfak kültürü
- Cağ Kebabı
Yatay dönen şişte odun ateşinde pişen kuzu eti; şiş ve lavaşla servis edilir.
- Su Böreği
El açması yufkadan, bol peynirli; kahvaltının vazgeçilmezi.
- Kadayıf Dolması
Cevizli, şerbetli ve kıtır; bölgenin ünlü tatlısı.
- Ayran Aşı
Yoğurtlu ve nohutlu soğuk-sıcak çorba; yöresel bir şifa.
- Erzurum Peyniri
Tulum ve çökelek çeşitleri hediyelik için tercih edilir.